grudnia 29, 2025

Irena Bar-Święch - biografia, bibliotekarka, badaczka i wykładowczyni.

← Pamiętniki   |   Spis treści   |   Wstęp   |   Część 1 →

Babcia Ira, dla mnie i mojego brata, macocha, która przyjęła rolę mamy dla mojego taty, kochająca, druga żona dla mojego dziadka Czesia, to prywatnie. Zawodowo dziennikarka, korespondentka, bibliotekarka, wykładowca, wiele wcieleń, jedna osoba. Napisano o niej liczne prace dyplomowe, magisterskie, publikacje. Opowieść o niej rozpocznę przytoczeniem życiorysu, napisanego przez nią samą.

Irena Bar-Świech
Irena Bar-Święch – archiwum prywatne

Życiorys docent dr. hab. Ireny Bar-Święch

Urodziłam się 21 stycznia 1909 r. w Boguchwale , woj. rzeszowskie . Moimi rodzicami byli Helena z Suszyckich i inż. Wincenty Turowski. Ukończyłam Gimnazjum Państwowe w Kielcach w 1926 r. i zaczęłam studia w Uniwersytecie Jagiellońskim na Wydziale filozoficznym w zakresie filologii polskiej, zakończone dnia 27 czerwca 1930 r. stopniem magistra filozofii.

Moimi profesorami byli: Stanisław Windakiewicz , Ignacy Chrzanowski , Kazimierz Witech , Władysław Folkierski , Roman Dyboski , Aleksander Semkowicz , Wacław Sobieski oraz Witold Taszycki .

Szczególnie wiele zawdzięczam prof. I. Chrzanowskiemu w dziedzinie metodyki badań naukowych i zainteresowań epoką stanisławowską. Już w czasie studiów ogłosiłam szereg artykułów źródłowych w czasopismach „Silva Rerum”, „Ruch Literacki” i „Pamiętnik Literacki”, zajmując zagadnienia na tle porównawczo-źródłowym, dzięki czemu udało mi się ustalić źródła powieści „Wschodnich” Ignacego Krasickiego oraz odkryć autorstwo „Wschodnich opowiadań” J. U. Niemcewicza, który był tylko tłumaczem, gdyż utwory są pióra Jana Potockiego.

W lutym 1933 r. uzyskałam w Uniwersytecie Jagiellońskim stopień doktora filozofii, a moja dysertacja pt. „Zabawy Przyjemne i Pożyteczne 1770–1777” (Kraków 1933) była drukowana jako nr 40 Prac Historyczno-Literackich wydanych z zasiłku Min. WRiOP.

Od 1 września 1930 r. zaczęłam pracę kontraktową w Bibliotece Jagiellońskiej. W 1932 r. wyszłam za mąż za dr. Adama Bara, pracownika tejże Biblioteki, literata i bibliografa.

Do wybuchu II wojny światowej przeszłam w Bibliotece Jagiellońskiej wszystkie oddziały i zapoznałam się ze wszystkimi rodzajami pracy. W 1935 r. zdałam państwowy egzamin bibliotekarski I kat. w Min. WRiOP. W tym okresie opublikowałam szereg artykułów na podstawie rękopisów, m.in. „Zapomniany orientalista polski w pięćdziesiątą rocznicę zgonu Wojciecha Kazimierskiego” (1937).

W tym okresie byłam korespondentem kulturalnym Pol. Agencji Telegraficznej PAT w Krakowie i odbyłam też szereg podróży zagranicznych do Włoch, Grecji, Turcji, Belgii, Hiszpanii i krajów skandynawskich. W czasie tych podróży miałam okazję zapoznać się z organizacją bibliotek naukowych oraz problemami kształcenia bibliotekarzy.

W okresie okupacji również pracowałam w Bibliotece Jagiellońskiej i wraz z moim mężem, dr. Adamem Barem, głównym redaktorem podziemnego „Dziennika Polskiego”, pisałam szereg artykułów do tego pisma, kompletowałam prasę podziemną wszelkich ugrupowań. Po śmierci mego męża prasę przekazałam Bibliotece Jagiellońskiej.

Zbiór ten pochodził z trzech źródeł:

  1. egzemplarzy redakcyjnych, które dzięki swym podziemnym kontaktom otrzymywał Adam Bar;
  2. zakupu, który Adam Bar uczynił za część swojego honorarium z książki pt. „Kumoszki na Parnasie” u księgarza Stefana Kamińskiego;
  3. wymiany, jaką przeprowadziłam już w okresie powojennym za dyrektury Juliana Przybosia w Bibliotece Jagiellońskiej z prof. Lewakiem w Warszawie w zakresie numerów czasopism warszawskich.

Po wyzwoleniu Krakowa, pracując nadal w Bibliotece Jagiellońskiej, z dniem 1.X.1946 r. zostałam powołana na wykładowcę bibliotekarstwa i bibliografii w Wyższej Szkole Nauk Społecznych w Krakowie i prowadziłam wykłady aż do likwidacji tej uczelni w 1950 r. W latach 1949–1954 byłam też współpracownikiem Krakowskiej Pracowni Bibliograficznej IBL.

Przebieg pracy w Bibliotece Jagiellońskiej

01.IX.1930 – 31.VIII.1931 — pracownik kontraktowy IX gr. up. z etatu dr. Birkenmajera na rocznym urlopie.

01.IX.1931 – 31.VIII.1939 — kontraktowa siła pomocnicza, płatna 100 zł z Funduszu Ministerstwa WRiOP, na katalogowanie druków zbędnych.

15.VII.1940 – 31.VII.1944 — okupacja, wynagrodzenie 320 zł.

22.I.1945 – 31.I.1946 — pracownik kontraktowy XII gr. up.

01.II.1946 – 30.IX.1950 — asystent prowadzący w VI gr. up.

01.X.1950 – 08.II.1954 — bibliotekarz V gr. up.

09.II.1954 — tytuł naukowy kustosza IV gr. up.

01.VI.1956 — kustosz służby bibliotecznej.

01.II.1962 — kustosz dyplomowany.

01.VIII.1967 — starszy kustosz dyplomowany.

← Pamiętniki   |   Spis treści   |   Wstęp   |   Część 1 →

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

To sekcja komentarzy, szanujmy się wzajemnie.